خانه / صفحه اصلی / آرشیو مطالب / پیامدهای ناگوار نبود وحدت ملی

پیامدهای ناگوار نبود وحدت ملی

نویسنده: امین الله معتصم
شکی نیست که انسان در زندگی اجتماعی خود نیاز به یک سلسله اسباب و وسایل مادی و معنوی دارد که بتواند با استفاده از آنها زندگی خود را توام با آرامش و اطمینان سپری نماید؛ و مسلم است که هر آن‌چه بودن آن در حیات انسان نقش مثبت و سازنده داشته باشد، نبود آن می‌تواند زندگی وی را دچار اختلال و اضطراب نماید. و این هم طبیعی است که اسباب و ابزار مؤثر در زندگی انسان همه در یک مرتبه و یک حالت از تأثیرگذاری قرار ندارند؛ بلکه برخی از این وسایل تأثیرات عمیق و سرنوشت‌ساز دارند به گونه‌ای که نبود آن مسیر زندگی انسان را در دنیا و آخرت عوض می‌نماید؛ و تعدادی دیگر تأثیر محدود و اندک دارند به گونه‌ای که ممکن است احیاناً بود و نبود آنها هیچ اثر مثبت و یا منفی بر روند زندگی انسان نگذارد؛ به همین دلیل فقهای ما ابزار مادی مورد نیاز و استفاده‏ی انسان را در این دنیا به (ضروریات،‌ حاجیات و تزئینیات) تقسیم‌بندی نموده‌اند که تعریف هر یک از آنها در کتب اصول فقه به تفصیل ذکر گردیده است.
وحدت و همبستگی ملی یکی از ضروری‌ترین نیازهای زندگی اجتماعی انسان‌ها است؛ چرا که در نبود آن بسیاری از مصالح عمده و سرنوشت‌ساز حیات دنیوی انسان از بین رفته و روند طبیعی زندگی وی دچار اختلال می‌گردد.
می‌توان گفت که در جوامع انسانی امنیت و آرامش، رفاه اقتصادی و ثبات سیاسی از مهم‌ترین نیازها و بزرگ‌ترین مصالح همگانی به شمار می‌روند، و جامعه‌ای که از این چیزها برخوردار نباشد مردم آن هرگز نمی‌توانند زندگی روزمره‏ی خود را با خاطر آسوده سپری نمایند؛ و یگانه راه رسیدن به این نعمت‌ها چیزی جز تحکیم پایه‌های وحدت ملی نیست.
وحدت و یا هم‌گرایی ملی به زبان ساده عبارت از این است که مردم یک کشور که در محدوده‏ی مرزهای یک سرزمین زندگی می‌کنند به خاطر حفظ مصالح مشترک و منافع همگانی‌شان طوری در کنار هم زندگی کنند که چیزی در داخل مرزها و یا خارج از آن، مصالح مشترک شان را تهدید نکند.
در ایجاد وحدت ملی، وحدت دین، مذهب، قوم، زبان و چیزهایی از این قبیل شرط نیست؛ بلکه محور همبستگی منافع و مصالح مشترک است که در صورت محفوظ ماندن، همه از آن مستفید می‌گردند و در صورت به خطر افتادن، همگی از آن متضرر می‌شوند.
مهم‌ترین شرط به‌ وجود آمدن وحدت ملی تقسیم عادلانه‏ی امتیازات و حقوق، و ادای منصفانه‏ی تکالیف و مسؤولیت‌ها است؛ یعنی هر فرد ملت به خصوص افراد تأثیرگذار آن اولاً بدانند که در قبال این خاک و مردم آن، چه مسؤولیت‌هایی دارند، سپس مسؤولیت‌ خود را به صورت کامل و درست انجام دهند. ثانیاً حقوق و امتیازات خود را به درستی تشخیص داده، از آن‌چه حق‌شان می‌باشد بیشتر طلب نکنند.
بهترین نمونه و واقعی‌ترین وثیقه در این زمینه پیمان وحدت ملی بود که رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم هنگام هجرت به مدین‏ی منوره آن را با قبایل یهود ساکن در مدینه منعقد نمودند.
تاریخ دور و دراز بشر در روی زمین گواهی می‌دهد که درگیری و کشمکش میان خیرخواهان و بدخواهان مردم یک سرزمین همیشه از تعامل هدفمندانه با وحدت ملی شروع شده است. کسانی که می‌خواهند به مردم یک جامعه خدمت نموده و آنان را کمک کنند تا از نعمت‌های خدادادی و حقوق مسلم خود به بهترین وجه و بدون مداخله‏ی دیگران استفاده نمایند، تمام تلاش خود را بر روی تحکیم وحدت ملی متمرکز می‌نمایند؛ و کسانی که می‌خواهند از مردم یک جامعه به حیث پلی در راه رسیدن به اغراض شخصی و گروهی خود استفاده نموده و یا منابع و ثروت یک ملت را تاراج کنند، نخست پایه‌های وحدت ملی آنان را به قصد متزلزل ساختن نشانه می‌گیرند؛ چون دوست و دشمن همه می‌دانند که وحدت ملی باعث قوت و نیرومندی یک ملت، و تفرقه و اختلاف باعث ضعف و نفوذپذیری آن می‌گردد.
مشکلاتی که ملت افغانستان بیش از سه دهه با آن دست و پنجه نرم می‌کند، ریشه‏ی آن برمی‌گردد به سست‌شدن پایه‌های وحدت ملی که ایجاد کنندگان آن کشورهایی‌اند که اکنون ما به حیث یک ملت مستقل نمی‌توانیم بدون درنظرگرفتن آنها در مورد سرنوشت و آینده‏ی خود تصمیم‌گیری کنیم. بلی،‌ همین‌ها بودند که از راه‌های مختلف و به شیوه‌های گوناگون وحدت ملی ما را آسیب زدند و حالتی را به وجود آوردند که اکنون وقتی ما می‌خواهیم در مورد یک مسأله‏ی بزرگ و حیاتی داخلی تصمیم بگیریم، پای همسایه‌ها و کشورهای بزرگ جهان به میان می‌آید و ما را اجازه نمی‌دهد تا بدون در نظر گرفتن توطئه‌ها و منافع آنان اراده‏ی خود را عملی نماییم. هر چند در این راستا مقصر اولی و اصلی خود ما هستیم که به با بی‌تفاوتی و یا چشم‌دوختن به منافع آنی و زودگذر، دروازه‌های کشور خود را بر روی توطئه‌های آنان گشوده و چانس مداخله را به آنان داده‌ایم.
نبودن وحدت ملی در میان مردم یک کشور اضرار و پیامدهای بسیار ناگواری دارد که دامن تمام اتباع آن اعم از قوی و ضعیف را گرفته زندگی عادی همه را دچار اضطراب و پریشانی می‌کند.
یکی از مهم‌ترین ضررهای تفرقه، انتشار بی‌اعتمادی در میان اتباع یک کشور است. زمانی که پایه‌های وحدت ملتی در میان اتباع یک سرزمین سست و متزلزل گردید، افراد جامعه اعتماد خود را نسبت به یک‌دیگر از دست داده یکی در پی ‌ضربه زدن به دیگری می‌افتد و به این صورت دامنه‏ی دشمنی و عداوت در میان مردم روزبه ‌روز گسترده‌تر می‌شود.
مشکل دیگری که از این حالت پدیدار می‌گردد، انتشار ناامنی و شیوع قتل و غارت و عام شدن مفاسد اجتماعی است، پدیده‌ای که دنیای شهروندان را به جهنمی وحشتناک تبدیل می‌کند و خواب را از چشم همه می‌رباید؛ چون هنگامی که بی‌اعتمادی در میان مردم یک سرزمین پیدا شد همه به یکدیگر به دیده‏ی شک و تردید می‌نگرند و هر کس فکر می‌کند که دیگران در پی حذف وی از صحنه بوده و می‌خواهند منافع او را غصب نمایند و در این حالت ابتدا نسبت به آنان سوء ظن پیدا کرده سپس به فکر گرفتن انتقام از آنان می‌افتد و در صورت توانایی عملاً دست به انتقام جویی می‌زند.
یکی دیگر از خطرناک‌ترین مشکلات نبود وحدت ملی پیداشدن رخنه در مرزهای کشور و بازشدن راه برای توطئه‌های بیرونی است، خطری که باعث می‌شود مفسدان طمع‌کار بیرونی از چنین سرزمینی به حیث صحنه‏ی زورآزمایی‌ها و تصفیه‌حسابات خود استفاده کرده و یا با لطایف الحیل ثروت‌های مادی و معنوی آن را به تاراج برند. بله،‌ زمانی که تفرقه و چند دستگی در میان اتباع یک کشور شیوع پیدا نمود و مردم اعتماد خود را نسبت به یک‌دیگر از دست دادند و از این طریق همبستگی ملی ضعیف گردید، عناوین دیگر از قبیل قوم، قبیله، حزب و… به حیث محورهای یکجاشدن مردم قرار می‌گیرد و هر دسته و گروه سعی می‌کند با کسب قدرت بیشتر و دست‌یابی به امکانات زیاد‌تر، دیگران را تهدید نموده امتیازات بیشتری را برای خود اختصاص دهد، و طبیعی است که اهل فساد می‌توانند از چنین فضایی بهتر و راحت‌تر در جهت رسیدن به اهداف خود استفاده نمایند؛ و از آن‌جایی که کسب قدرت و امکانات حد و مرز ندارد، هر یک از گروه‌های پراکنده و متفرق سعی می‌کنند با منبعی از منابع قدرت خارجی رابطه برقرار نموده از آنها طالب کمک شود.
و مسلم است که در این حالت طرف کمک‌کننده با در نظرداشت منافع خود و اولویت بخشیدن به آن وارد معامله می‌شود، و در این‌جا است که پای نفوذ بیگانگان طمع‌کار باز می‌گردد، و آنان برای رسیدن به اهداف خود که غالباً به قیمت زیرپاشدن منافع مردم بومی کشور تمام می‌شود، دست به هرکار ناشایستی می‌زنند.
پیامد ناگوار دیگر، ضعف بنیه اقتصادی، انتشار فقر و زیادشدن شگاف طبقاتی میان اتباع کشور است که این نیز به نوبه‏ی خود همانند یک مرکز کثافات باعث امراض بی‌شمار دیگری می‌‌گردد. بی جهت نیست که الله تبارک و تعالی از امنیت و رفاه به عنوان دو نعمت بسیار بزرگ اجتماعی یاد کرده و مردم مکه را متوجه می‌سازد که به پاس این دو نعمت عظیم، پروردگار کعبه را عبادت کنند.{فَلْیَعْبُدُوا رَبَّ هَذَا الْبَیْتِ الَّذِی أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ} [قریش:۳،۴] (باید پروردگار این خانه را بپرستند. خداوندگاری که از گرسنگی ایشان را رهانیده است و خوراکشان داده است، و آنان را از خوف و هراس ایمن ساخته است)
علت ضعف اقتصاد در این حالت مصروف شدن مردم به خصوص اهل فکر واندیشه به درگیری‌های فرسایشی و مصرف نمودن مال و ثروت در راه تضعیف یکدیگر است، که طبعاً در چنین حالتی اموال موجود در راه‌‌های منفی به مصرف می‌رسد، منابع بکر و دست‌نخورده باقی می‌ماند و تجارت دچار رکود می‌شود و نتیجه‏ی آن ضعف اقتصاد و انتشار فقر است.
در زمانه‏ی ما که متأسفانه رذایل اخلاقی بیش از هر وقت دیگر انتشار یافته است، یکی از ضررها و پیامدهای نبود وحدت ملی، شیوع و همه‌گیر شدن مفاسد اخلاقی در میان مردم است. علت پیداشدن این مرض غالباً دو چیز می‌باشد:
– پایین آمدن سطح فهم مردم به علت فرار مغزهای متفکر، مصروف شدن به درگیری‌های فکری و فزیکی، که نتیجه‏ی آن بی‌توجهی به مکارم اخلاقی است.
– تأثر از فرهنگ بیگانه که امروزه با روش‌های مختلف و وسایل گوناگون به هدف تضعیف ملت‌ها در میان آنان نشر و پخش می‌گردد و بارزترین مثال آن چینل‌های مختلف تلویزیون است که استعمارگران بعد از هدف قراردادن یک ملت، به سرعت سرسام ‌آوری آن را تأسیس نموده و با صرف مبالغ هنگفت، گردانندگان آنها را به پخش و نشر مفاسد اخلاقی تشویق می‌نمایند.
بنا بر این، با قوت می‌توان گفت که مردم یک سرزمین برای این که بتوانند به آرامی و امنیت دست پیدا کنند، از رفاه و آسایش برخوردار گردند، مفاسد اخلاقی از میان شان رخت بربندد و دروازه‌های مداخله و فتنه‌جویی را بر روی بیگانگان ببندند، جز بازگشت به وحدت ملی واقعی که در تقسیم عادلانه‏ی حقوق و ادای منصفانه‏ی مسؤولیت‌ها و وجایب متمثل می‌گردد، هیچ راه دیگری در پیش ندارند.

درباره ی احمد صمیم منیب

همچنین ببینید

مردی با اندشه های سبز همیشه بهار

بهار فصلی به دلها نزدیک است. همه کس بهار را دوست دارد. با شنیدن واژه¬ی ...

این قافله در حرکت است

نوشته:‌ نور احمد صمدی شاید زیاد شنیده باشیم که «الله متعال انسان های نیک را ...

احساس همرایی با الله تعالی

رضایت الله تعالی اساس هدف و خواسته¬ی¬ دعوتگر در مسیر راه و زندگی¬اش است. بدین ...

گزارش هفته سیرت – ولایت غور

دفتر ولایتی جمعیت اصلاح غور به مناسبت دوازدهم ربیع‌الاول سال‌روز ولادت با سعادت پیامبر بزرگوار ...

تهدید آخر!

اظهار عجز پیش ستم پیشه ابلهی است ، اشک کباب باعث طغیان آتش است! خلیل ...

علم وجهاد

تخلص وتصرف از کتاب دانش ودین داری از داکتر قرضاوی حفظ الله احمد ضیاء منیب ...

اهمیت تربیت کودک

نویسنده: محمد فرید فائز خداوند کائنات را در هفت طبقه خلق نمود و در آن ...

نیاز آدمیان به تربیت ایمانی

نگارنده: دکتر یوسف قرضاوی گزارنده: نعمت الله سبحانی از خلال تجارب زندگیم و سپری کردن ...

نظام غرب و تناقض در حقوق بشر

اسلام دینی است که از سوی الله متعال که به همه ی شئون و نیازهای ...

این قافله در حرکت است

نوشته:‌ نور احمد صمدی شاید زیاد شنیده باشیم که «الله متعال انسان های نیک را ...

نظرگاه خداوند در وجود آدمی

پیامبر (ص) در حدیثی که امام مسلم آن را روایت نموده است، فرمودند: «إِنَّ اللَّهَ ...

از زمانی که رب العالمین بنی آدم را آفرید، برای هدایت و رهنمائی شان، پیامبری ...

قصه های از لحظات اخیر زندگی

ترجمه: عبدالملک فاضلی بدون شک هر کدام ما یقین داریم که دنیا جای همیشگی نیست ...

چرا مشتاق اسلام شدم!

نوشته: ام راشد ترجمه و تصرف: احمد فرید فرزاد هروی اسلام دارای ویژه گی های ...

آیا موسیقی غذای روح است؟

نوشته: داکتر غلام رسول شفیق خاطره¬یی جالب در مورد اثرات موسیقی بالای روان انسان: همه¬ی ...

ارزیابی خودی

محاسبه یکی از وسایل مهم و اساسی تربیت اسلامی برای اصلاح، تهذیب، رشد و بالندگی ...

به سوی تغییر

حرکت به سوی تغییر از مقولاتی است که امروز بیشتر از همه زمانه ها پیرامون ...

دروغ آفت ایمانی

ایمان به مثابه درختی است که باید متوجه اش بود، تا از گزند آفاتی که ...

مقام معنوی انسان!

انسان، به دنیا می آید و سرمایه های مانند دست و پا و چشم و ...

آژیر خطر

نوشته: عبدالباری قانت در شماره¬ی ۱۰۰ معرفت پیش در آمدی در باره¬ی هویت اسلامی و ...

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

https://archive.org/download/TalaAlbadr.11/11.talaAlbadr.mp3